De beginjaren van "De Amstel"
Uit: S.V. de Amstel 1932-1982 50 jaar schaken in Uithoorn
(G. Koeleman, Th. Bax, J. van der Sluis, A. Reijneveld)
Ieder voelt zo af en toe de behoefte zich te ontworstelen aan het jachtige leven. Ergernis moet een uitweg vinden, agressie gebotvierd worden. Sommigen zoeken naar prettig vertier als het bezoeken van kroegen, voetbal- en bokswedstrijden. Anderen worden actief lid van een politieke partij of een gesubsidieerde praatgroep. Weer anderen doen aan sport, waarbij zij zich zó uitleven dat alle energie verdwenen is en daarbij ook alle frustraties. Jammer is het, dat er weer andere problemen voor in de plaats komen, maar dat is ons droevig lot. De meest veelzijdigen van ons ras gaan schaken. Alle hierboven genoemde elementen komen bij die bezigheid aan de orde en ook nog een aantal niet genoemde. Of bovenstaande overwegingen ook de drijfveer zijn geweest voor de oprichters van onze schaakvereniging blijft een open vraag. Het resultaat verandert er echter niet door.
De heren N. Gortemulder, L.A.C. Koeleman, Jb. Nagtegaal en T. de Graaf staken de hoofden bij elkaar en besloten tot de oprichting van een schaak- en damvereniging. Door onderstaande advertentie werd dat gebeuren aangekondigd:
Uit deze advertentie blijkt onder meer, dat er niets nieuws onder de zon is. Kranten waren, zijn en zullen onbetrouwbaar blijven (met uitzondering van ons clubblad "En Passant"). De vermelde datum van 10 februari is onjuist, dat had moeten zijn 9 februari 1932.
Genoemde heer Gortemulder was de grondlegger van het huidige aannemersbedrijf, van die naam, in Uithoorn. Jarenlang was Gortemulder de sterkste schaker in Uithoorn en tot de oprichting van de Amstel speelde hij al jaren bij Zukertort in Amstelveen. Hij was een verwoed schaker, die kort na de oprichting zijn toen 16-jarige zoon Floor mee nam naar de club en deze is lang het clublid geweest met de meeste dienstjaren.
De heer Koeleman had een brood- en banketbakkerij in de Mennonietenbuurt. Zijn bakkerij heette "De Amstel" en misschien is het geen toeval dat de schaak- en damclub ook die naam kreeg.
Winter 1931-1932. De heer Non Nominandus, u allen bekend, liep rond het middernachtelijk uur langs een water, algemeen aangeduid met de mooie naam "De Amstel". Na een schaakpartijtje tegen zijn goede vriend de dokter (of was het de pastoor, of de notaris wellicht?) liep hij mompelend, vol wroeging om de gemiste kansen zijn zoveelste verliespartij te verwerken. Op dat moment ontmoette hij de heer Gortemulder, Koeleman, de Graaf of Nagtegaal, die zijn ernstige vertwijfeling opmerkte. Bij het horen van de ergernis van de heer Non. N., die zijn verhaal deed onder de historische toevoeging: "Ik werp mij in "De Amstel", werd in het brein van de welwillende luisteraar een prima plan geschapen. Een schaakvereniging oprichten en, om de heer Non. N. een nat pak te besparen, deze "De Amstel" te noemen.
Er is ook heden ten dage nog een bakkerij van Koeleman in Uithoorn. De naam Koeleman is lange tijd in onze club gebleven, de zoon van de oprichter was lange tijd penningmeester van de vereniging.
De heer Nagtegaal had een groentezaak in de Dorpsstraat nadat hij als groenteventer of nog beter als "groenteboer" was begonnen. Ook de naam Nagtegaal is sterk met Uithoorn verweven.
Van de heer T. de Graaf weten wij nog dat hij iets in verzekeringen deed en ook dat hij in de Amstelhoek woonde. Tevens was hij meteropnemer. Een verwoed pijproker was hij ook, die soms zijn tegenstander in een rookgordijn blies zodat bord en stukken amper meer te zien waren.
Op 20 februari stond het onderstaande bericht in "Ons Weekblad":
De eerste jaren van de club waren beslist niet de gemakkelijkste. Een club oprichten is niet het probleem, maar een club in stand houden, is vaak veel moeilijker.
Er werd met helemaal niets begonnen en ergens moet dan toch geld beschikbaar komen om speelmateriaal aan te schaffen. Het is de pioniers op een of andere manier toch gelukt, al moest er wel eens een partij gespeeld worden zonder dat er een klok ter beschikking was.
Vanaf het begin is de dinsdagavond de clubavond geweest en het eerste speellokaal was gevestigd in de Consistorie van de oude gereformeerde kerk in de Mennonietenbuurt. Het gebouw staat er nu nog maar wordt nu als garage gebruikt. De contributie was zowel voor schakers als dammers vastgesteld op 10 cent per week en in de zomermaanden, als er niet gespeeld werd, hoefde er ook geen contributie betaald te worden. Vanaf het prille begin heeft de vereniging een min of meer regionale functie gehad die voor een belangrijk deel schakers en dammers uit de omliggende plaatsen tot zich trok. Uit Nes aan de Amstel kwamen een paar sterke schakers zoals de heer Dominicie en Manus v.d. Kleij, zij hebben jarenlang voor "De Amstel" gespeeld.
De eerste clubontmoetingen vonden plaats tussen Denk en Zet uit Waverveen en de schaakvereniging van Mijdrecht. Veel mogelijkheden om bijvoorbeeld bondswedstrijden te spelen waren er in die eerste jaren niet. Gewoon omdat er vervoersproblemen waren. De heer Nagtegaal bezat een T-ford vrachtwagen die met zeildoek was bespannen en waarin groentekisten als stoelen werden geplaatst. Het is gebeurd dat met deze auto een "tiental" naar Waverveen werd vervoerd om daar een wedstrijd te spelen. Na afloop van de match moesten de spelers de auto over de Tienboerenweg naar Uithoorn duwen omdat de motor weer eens dienst weigerde. Na enige jaren werd toch besloten om met een tiental te gaan spelen in de toenmalige Hoofdstedelijke Schaakbond. Dat betekende wel dat alle te spelen wedstrijden, ook thuiswedstrijden, uitwedstrijden waren, omdat de Amsterdamse clubs weigerden naar Uithoorn te komen. De spelers maakten de reis naar Amsterdam met de stoomtrein, het boemeltje, dat toen de verbinding onderhield tussen Uithoorn en Amsterdam. Dat de leden van het tiental zelf hun reiskosten moesten betalen spreekt voor zichzelf. Het meespelen in de H.S.B. gaf wel aparte problemen, de partijen moesten op tijd afgelopen zijn want 's-avonds om elf uur ging de laatste trein naar Uithoorn. Afgebroken partijen konden helemaal niet voorkomen want niemand was zo dol om er weer een avond voor uit te trekken. Eigenlijk vonden de Amstel spelers het ook wel onsympathiek dat de Amsterdamse clubs niet naar Uithoorn wilden komen. Vooral dit probleem droeg er toe bij dat de verhouding met de H.S.B. erg koel was en later werd het lidmaatschap zelfs verbroken.
In een kasboek van de penningmeester uit het verenigingsjaar 1937-1938 vonden wij de volgende ledenlijst:
Schakers
N. Gortemulder J. van Vliet C. Buis
L.A.C. Koeleman C. Vendrik Schallij
H. Pannekoek P. de Graaf Dominicie
T. de Graaf W. Bakker van Tol
H. Koppenol F. Gortemulder Verkley
J. Sieverding H. de Koning G. Engel
 
Dammers
Th. Koeleman Homan J. Meizer
K. van Klaveren Hoevelaken W. Bakker
van Egmond W. Engel van Dam
Verburg Schouten H. Thomson
Verkuil Prins A. Bakker
Mulkhuizen van den Anker  
van Bemmelen C. Homan  
Echte Uithoornaars zien hier namen staan die hen nog veel zullen zeggen. Ondertussen was ook de contributie verhoogd van 10 naar 15 cent per week.